ΠΕΡΟΝΟΣΠΟΡΟΣ ΤΗΣ ΤΟΜΑΤΑΣ

(phytophthora infenstans)

tomatoes 3718919 640

Αίτιο - Συνθήκες ανάπτυξης

Ίσως η σημαντικότερη ασθένεια της τομάτας. Υπεύθυνος είναι ο μύκητας phytophthora infenstans (ωομύκητας της οικογένειας peronosporaceae). Ο παθογόνος μύκητας σχηματίζει λεπτούς σποριαγγειοφόρους (εικ 1) που διακλαδίζονται και στην κορυφή της κάθε διακλάδωσης παράγουν ένα σποριάγγειο. Το παθογόνο διαχειμάζει κυρίως ως μυκήλιο στα φυτικά υπολλείματα της προηγούμενης καλλιέργειας καθώς δεν σχηματίζει ωοσπόρια . Όταν οι θερμοκρασίες είναι ιδανικές, το σποριάγγειο παράγει ζωοσπόρια τα οποία βλαστάνουν και ξεκινούν τις μολύνσεις. Οι ευνοϊκές συνθήκες είναι όταν επικρατούν χαμηλές θερμοκρασίες και υψηλή σχετική υγρασία στο περιβάλλον των φυτών (υγρασία 80-95% και θερμοκρασίες 6-26o C, µε άριστη 18-22ο C). Με τέτοιες ευνοϊκές συνθήκες η ασθένεια μπορεί να εξαπλωθεί πολύ γρήγορα, καταστρέφοντας όλη την καλλιέργεια.

 sporeiaggeioforow

Εικόνα 1. Σποριαγγειοφόρος του μύκητα.Elizabeth Bush (forestry images.org)

Συμπτώματα

Ο μύκητας προσβάλει ολόκληρο το υπέργειο μέρος του φυτού, σε όλα τα στάδια ανάπτυξης του, ξεκινώντας συνήθως από τα κατώτερα φύλλα επειδή είναι κοντά στην υγρασία του εδάφους και δέχονται λιγότερη ηλιοφάνεια από τα πάνω φύλλα. Στην κάτω επιφάνεια των φύλλων και γενικά στους προσβεβλημένους ιστούς ο μύκητας σχηματίζει άφθονες καρποφορίες. Στην πάνω επιφάνεια των φύλλων παρατηρούμε ακανόνιστου σχήματος κηλίδες γκρίζου η μαύρου χρώματος, στην κάτω επιφάνεια των φύλλων διακρίνονται υπόλευκες εξανθήσεις (εικ 2)που είναι οι σποριαγγειοφόροι του μύκητα.

 2

 Εικόνα 2. στο βάθος διακρίνεται υπόλευκη εξάνθηση στο φύλλο (Λαμπράκης Εμμ)

 Στους μίσχους και στους βλαστούς οι νεκρώσεις των ιστών παίρνουν επίμηκες σχήμα(εικ 3). Οι καρποί προσβάλλονται αρχικά στην περιοχή του ποδίσκου (εικ. 4)και στη συνέχεια σε ολόκληρο τον καρπό. Το προσβεβλημένο φυτό καταστρέφεται πλήρως (εικ 5).Τα σπόρια του μύκητα μεταφέρονται με τον αέρα, το νερό, τα εργαλεία, τα ρούχα κ.α. και μπορεί σε λίγα εικοσιτετράωρα να μεταδοθεί σε όλη την έκταση της καλλιέργειας όταν υπάρχουν οι κατάλληλες συνθήκες

 3

 Εικόνα 3. προσβολή σε φυτό τομάτας(Λαμπράκης Εμμ)

 4

  Εικόνα 4.προσβολή στον καρπό (Λαμπράκης Εμμ)

  5

Εικόνα 5. Ολοκληρωτική καταστροφή φυτού.(Λαμπράκης Εμμ)

 Πρόληψη - Αντιμετώπιση

Η σωστή αντιμετώπιση της ασθένειας είναι η πρόληψη. Πρώτα από όλα πρέπει να γίνεται ηλιοαπολύμανση στα θερμοκήπια για τουλάχιστον 3 μήνες για να καταστραφεί το μυκήλιο από το έδαφος, στις υπαίθριες καλλιέργειες είναι καλό να γίνεται εναλλαγή καλλιέργειας και αραιή φύτευση για καλό αερισμό.
Καλλιεργητικά μέτρα:
• Καταστροφή φυτικών υπολειμμάτων προηγούμενης καλλιέργειας.
• Επιλογή ανθεκτικών ποικιλιών.
• Καλός αερισμός.
• Ρύθμιση υγρασίας.
• Αποφυγή καλλιέργειας κοντά σε καλλιέργεια πατάτας.
• Καλό κλάδεμα για αερισμό των φυτών.
• Απολύμανση εργαλείων (ψαλίδια, μαχαίρια) πριν χρησιμοποιηθούν.
• Άμεση απομάκρυνση μολυσμένων βλαστών ή ολόκληρου του φυτού.
• Αποφυγή αρδεύσεων όταν επικρατούν χαμηλές θερμοκρασίες.

 

Βιολογική καταπολέμηση:

 • Προληπτικοί ψεκασμοί κάθε 15 μέρες με χαλκούχα σκευάσματα.(πολύ καλά αποτελέσματα έχει ο βορδιγάλειος πολτός).
• Ψεκασμοί με ανταγωνιστικούς μύκητες όπως: Trichoderma asperellum, Trichoderma gamsii, Trichoderema atroviride, Trichoderma harzianum bacillus subtillis, Streptomyces rubrolavendulae S4,Fusarium graminearum, Fusarium culmorum, κ.α.
• Τακτικοί ψεκασμοί με πυριτικό ασβέστιο ή πυριτικό κάλιο επίσης έχουν δείξει πολύ καλά αποτελέσματα, γιατί δυναμώνουν την κυτταρική δομή στους επιδερμικούς ιστούς του φυτού ,καθιστώντας τους ανθεκτικότερους ενώ επάγουν τους φυσικούς μηχανισμούς άμυνας των φυτών.
• Ψεκασμοί με διάφορα σκευάσματα φυτικών εκχυλισμάτων.

 

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

 • Ασθένειες της τομάτας(βακαλουνακης).
• Βιολογική και ολοκληρωμένη αντιμετώπιση στο θερμοκήπιο (Τσαπικούνης).
• Βιοκαλλιέργειες (Αλκιμος)

 

ΙΝΤΕΡΝΕΤ
• Minagric.gr
• Gaia.gr
• Efe.aua.gr
• Ncbi.nlm.nih.gov
• Teicrete.gr
• Forestry images.org

 


Λαμπράκης Εμμανουήλ - τεχνολόγος γεωπόνος

Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

 

*Επιτρέπεται η αναδημοσίευση και αναδιανομή των άρθρων του apofoitoibio.eu , υπό τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

Αναφορά προέλευσης: θα πρέπει να γίνεται αναφορά της προέλευσης του κειμένου (apofoitoibio.eu ή η πρωτογενής πηγή που αναφέρεται κάτω από τον τίτλο του άρθρου), με ενεργό σύνδεσμο παραπομπής (link), καθώς επίσης και του συγγραφέα του άρθρου.

 

Ο σύλλογος

Ο Σύλλογος Τεχνολόγων Γεωπόνων Αποφοίτων Βιολογικής Γεωργίας ενεργοποιήθηκε εκ νέου στις αρχές του 2017 με σκοπό να παρέχει υποστηρικτικές υπηρεσίες στα μέλη του, να προωθήσει αιτήματα του συλλόγου στους αρμόδιους φορείς καθώς επίσης να συμβάλλει στην ενίσχυση των επαγγελματικών σχέσεων των μελών του.

Newsletter